Akcje, prawa do akcji, prawo poboru i obligacje

Akcje

Akcjonariusz nie jest zobowiązany do pracy na rzecz spółki, jego odpowiedzialność wobec spółki wynosi tyle, co wartość akcji. Jedna akcja stanowi odpowiedni udział w kapitale spółki, kapitał ten nie może być zwrócony akcjonariuszowi bezpośrednio przez spółkę podczas jej trwania, lecz można tego dokonać w obrocie wtórnym. Akcjonariusz uzyskuje zysk w momencie, gdy kurs akcji rośnie lub w wyniku dywidendy.

Przyjmuje się, że jednymi z pierwszych akcji w historii były w 1602 roku akcje holenderskiej Kompanii Wschodnioindyjskiej. Wyemitowano je w celu rozproszenia ryzyka osób, które inwestowały w Kompanię. Umożliwiło to pozyskiwanie kapitału od osób, które dysponowały niewielką ilością kapitału. Początkowo potwierdzeniem posiadania akcji były wpisy do księgi, w późniejszym okresie były to już drukowane dokumenty. Większość akcji na GPW jest notowana w systemie ciągłym.

Prawo do akcji

Prawo do akcji to przejściowa forma akcji. Jest to związane z koniecznością tego, że zanim prawo do akcji uzyska status akcji musi przejść odpowiednią drogę postępowania administracyjnego. Ponieważ często się to wiążę z długim oczekiwaniem jest to rozwiązanie wychodzące naprzeciwko inwestorom. Prawa do akcji mogą być notowane już w kilka dni po przydziale akcji, a jeszcze przed ich zarejestrowaniem w sądzie. Prawa do akcji notowane są tak samo jak akcje. W momencie zarejestrowania przez sąd akcji są one przekształcane na rachunkach inwestorów w zwykłe akcje na okaziciela w terminie ustalonym przez tę spółkę razem z KDPW i GPW.

Prawo poboru

Prawo poboru to papier wartościowy, który jest stosowany przez spółkę będącą w obrocie podczas nowej emisji akcji. Daje to prawo pierwokupu akcji z nowej emisji dotychczasowym akcjonariuszom. Jest to o tyle istotne, ponieważ nowa emisja powoduje rozwodnienie kapitału. Akcjonariusz, który nie chce stracić swojego procentowego udziału w spółce, po wykorzystaniu prawa poboru zachowuje niezmieniony stan posiadania. Ponieważ prawa poboru są notowane, daje to możliwość sprzedania ich inwestorom, którzy nie chcą wchodzić w nową emisje akcji.

Obligacje

Obligacje to papiery dłużne, mogą być emitowane przez Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego oraz przez spółki prawa handlowego. Na GPW notowane są w systemie ciągłym obligacje skarbowe i korporacyjne, jednostką transakcyjną jest jedna obligacja. Obligacje będące w publicznym obrocie można podzielić na trzy grupy ze względu na rodzaj oprocentowania; są to obligacje o zmiennym oprocentowaniu, o stałym oprocentowaniu oraz zerokuponowe.

tomasz

O Autorze
Artykuły